Родена на 19 јануари 1946 година во руралниот дел на Тенеси, Партон пораснала во големо и сиромашно семејство и била едно од 12 деца. Нејзиното семејство живеело во мала колиба во Great Smoky Mountains, а музиката станала дел од нејзиниот живот уште од најрана возраст. Почнала да настапува како дете, а како тинејџерка се преселила во Нешвил, решена да изгради кариера како авторка на песни и изведувачка.
Големиот пробив го постигнала во 1960-тите, а пошироката јавност ја запознала преку нејзината соработка со кантри ѕвездата Портер Вагонер, пред да изгради самостојна кариера. Во кариера подолга од шест децении, Партон напишала околу 3.000 песни и станала една од најпродаваните пејачки во историјата на музиката, со повеќе од 100 милиони продадени плочи ширум светот.
Меѓу нејзините најпознати песни се “Jolene”, “9 to 5”, “Coat of Many Colors” и “I Will Always Love You”. Последната стана меѓународен феномен не само благодарение на оригиналната снимка на Партон, туку и на култната верзија на Витни Хјустон за саундтракот на филмот The Bodyguard. Авторскиот талент на Партон ѝ донесе признание далеку надвор од кантри музиката и помогна да стане препознатлива фигура меѓу различни генерации и музички жанрови.
Партон беше и успешна актерка и деловна жена. Таа глумеше во филмовите 9 to 5, The Best Little Whorehouse in Texas и Steel Magnolias, додека нејзината деловна империја го вклучуваше и Dollywood, тематскиот парк во Тенеси кој стана една од најпознатите туристички атракции во сојузната држава.
Нејзините достигнувања беа признаени со некои од највисоките почести во американската култура. Таа освои 10 Греми награди, ја доби Grammy Lifetime Achievement Award, имаше две номинации за Оскар, ги доби National Medal of Arts и Kennedy Center Honors, а беше примена и во Country Music Hall of Fame и Rock & Roll Hall of Fame.
Влијанието на Партон се протегаше далеку надвор од светот на забавата. Преку Dolly Parton Imagination Library, основана преку нејзината фондација, милиони бесплатни книги им беа поделени на деца ширум светот, со цел да се поттикне раната писменост. Програмата досега има поделено повеќе од 270 милиони книги.
Таа стана неочекувано позната и во медицинските и научните кругови откако донираше еден милион долари за истражување на вакцина против COVID-19 на Vanderbilt University. Средствата поддржаа истражувања кои придонесоа за развојот на вакцината на Moderna против COVID-19.
И личниот живот на Партон беше обележан со исклучително долг брак. Таа се омажи за Карл Дин во 1966 година, а двојката остана заедно речиси шест децении, сè до неговата смрт во март 2025 година. Немаа деца, иако Партон стана кума и менторка на пејачката Мајли Сајрус, чиј татко Били Реј Сајрус беше нејзин долгогодишен пријател и соработник.
Смртта на Партон го затвора поглавјето на една од ретките кариери што успеаја да ги спојат музиката, филмот, бизнисот, филантропијата и културното влијание без да ја изгубат поврзаноста со сопствените корени. Таа ја претвори сликата на кантри ѕвездата во нешто многу поголемо, станувајќи меѓународно препознатлива личност чии песни, хумор, препознатлив стил и великодушност ја направија омилена далеку надвор од Соединетите Американски Држави.
Од детство поминато во сиромаштија во планините на Тенеси до глобална слава, животот на Доли Партон речиси стана модерна американска приказна за успех сам по себе — но нејзиното наследство веројатно нема да се мери само со плочите што ги продаде или песните што ги напиша, туку и со генерациите уметници, читатели и заедници на кои им помогна по патот.
