Ligji i jashtëzakonshëm Šutar në Slloveni po përballet me kërkesa gjithnjë e më të shumta për reformim, një vit pasi sulmi që i mori jetën 48-vjeçarit Aleš Šutar në Novo Mesto shkaktoi protesta masive dhe nxiti qeverinë të ashpërsonte masat e sigurisë dhe të mbrojtjes sociale. Ligji, i cili hyri në fuqi më 27 nëntor 2025, zgjeroi kompetencat e policisë, krijoi mundësinë e sekuestrimit të përfitimeve sociale për mbledhjen e gjobave të papaguara dhe vendosi kushte më të rrepta për përfitimin e disa ndihmave kur prindërit nuk sigurojnë ndjekjen e shkollës nga fëmijët e tyre. Megjithatë, zyrtarët vendorë thonë se përmirësimet fillestare të sigurisë zgjatën pak, ndërsa shërbimet sociale raportojnë përparim të kufizuar në vijueshmërinë e shkollës nga fëmijët romë.
Kryetarët e komunave në juglindje të Sllovenisë kërkojnë masa të vazhdueshme, duke argumentuar se ndikimi i ligjit është dobësuar që kur Gjykata Kushtetuese pezulloi në mars dispozitën që lejonte sekuestrimin e përfitimeve sociale. Kryetari i komunës së Novo Mestos, Gregor Macedoni, së bashku me zyrtarë nga Krško dhe Šentjernej, ka theksuar nevojën për ndryshime më të gjera në politikat e mbrojtjes sociale dhe të punësimit.
Ndërkohë, qendra e kujdesit social për Dolenjska dhe Bela Krajina ka njoftuar se, që nga hyrja në fuqi e ligjit, ka marrë më shumë se 100 njoftime nga inspektorët e arsimit lidhur me prindër që nuk i kanë dërguar fëmijët në shkollë. Përfaqësuesit e komunitetit rom, nga ana tjetër, thonë se siguria dhe vijueshmëria e shkollës janë përmirësuar, por paralajmërojnë se masat kanë nxitur armiqësi dhe diskriminim më të madh ndaj komunitetit të tyre.
Ligji ka ndryshuar gjithashtu mënyrën se si policia trajton disa shkelje dhe rreziqe për sigurinë. Deri në fund të gushtit, policia kishte regjistruar 1.530 raste të lëndimeve të lehta trupore, mbi një të tretën më shumë se 1.118 rastet e regjistruara gjatë së njëjtës periudhë një vit më parë. Autoritetet e lidhin këtë rritje pjesërisht me dispozitën që mundëson ndjekjen penale të këtyre rasteve pa qenë e nevojshme që viktimat të nisin vetë procedurat.
Ligji i ka klasifikuar gjithashtu vjedhjet dhe dëmtimet e pronës me vlerë dëmi deri në 500 euro si kundërvajtje. Ky ndryshim është tashmë objekt shqyrtimi, pasi Gjykata e Lartë i ka kërkuar Gjykatës Kushtetuese të vlerësojë përputhshmërinë e tij me Kushtetutën. Policia ka përdorur gjithashtu kompetencat e reja për të hyrë në banesa pa urdhër gjykate dhe për të sekuestruar armë zjarri në kushte të përcaktuara, duke e zbatuar këtë masë gjashtë herë që nga hyrja në fuqi e ligjit.
Ministria e Brendshme ka pranuar se ligji nuk ka sjellë përmirësim të mjaftueshëm të sigurisë dhe se nevojiten ndryshime. Branko Lobnikar, drejtues i këshillit të ekspertëve që vlerëson zbatimin e ligjit, ka kërkuar ndryshime thelbësore të mbështetura në përvojën e deritanishme, ndërsa policia ka theksuar se vetëm masat e zbatimit të ligjit nuk mund të japin rezultate të qëndrueshme.
Policia ka kërkuar masa parandaluese, bashkëpunim më të ngushtë ndërmjet institucioneve dhe prani të vazhdueshme policore. Qeveria e re ka njoftuar planet për ta rikthyer vjedhjen në kategorinë e veprave penale, por reformat më të gjera pritet të trajtojnë edhe ekuilibrin ndërmjet sigurisë publike, politikave sociale, garancive ligjore dhe të drejtave të komunitetit rom.


