Во неколку здравствени домови во Србија снемало вакцини против грип за возрасни само неколку недели по почетокот на кампањата за имунизација за сезоната 2026/2027, што отвора прашања за планирањето и распределбата на залихите за сезонска болест што се појавува секоја година.
Кампањата за вакцинација официјално започна на 14 октомври, со две достапни вакцини: TorVaxFlu, произведена од српскиот Институт „Торлак“ за возрасни на возраст од 18 години и повеќе, и Vaxigrip, произведена од Sanofi, за деца и адолесценти, како и за други возрасни групи што ги исполнуваат условите за вакцинација. Сепак, недостиг е пријавен на повеќе места, пред сè на вакцини за возрасни, додека дел од здравствените домови и понатаму соопштуваат дека имаат вакцини за деца.
Според податоците на Институтот за јавно здравје на Србија „Д-р Милан Јовановиќ Батут“, до 30 октомври биле аплицирани 125.070 од вкупно 133.229 распределени дози за возрасни, што претставува 93,9% од расположливите количества. За споредба, биле употребени 2.627 од 5.480 распределени дози Vaxigrip наменети за деца и адолесценти. Овие бројки укажуваат на особено брза употреба на вакцината за возрасни. Лекари што разговарале со локалните медиуми исто така изјавиле дека добиле помалку дози отколку во претходните години, а некои здравствени домови ги потрошиле залихите набргу по испораката.
Институтот „Батут“ потврди дека за сезоната 2026/2027 биле планирани и договорени 315.000 дози, од кои 288.000 TorVaxFlu и 27.000 Vaxigrip.
„Торлак“ побарал план за распределба на дополнителни 50.013 дози вакцина за возрасни, кои се подготвени за испорака, а се очекуваат и уште 20.000 дози Vaxigrip. Според информациите од „Батут“, дополнителните испораки се планирани до 15 и до 30 ноември. Во меѓувреме, достапноста се разликува од место до место: на пример, Здравствениот дом Нови Сад соопшти дека добил доволни количества за своите амбуланти.
Состојбата отвори прашања за планирањето на снабдувањето, имајќи предвид дека сезонскиот грип е редовен јавно-здравствен предизвик, а неговото ширење обично се засилува во постудените месеци. За разлика од неочекуваната појава на COVID-19, периодот на сезоната на грип во голема мера е предвидлив, што им овозможува на здравствените власти однапред да ги планираат годишните кампањи за вакцинација. Иако експертите советуваат да нема паника, поради брзото исцрпување на залихите на одредени места, луѓето што сакаат да се заштитат мора да ги чекаат новите испораки.
Вакцинацијата особено се препорачува за лица постари од 65 години, бремени жени, лица со хронични заболувања и други со зголемен ризик од компликации. Епидемиологот Зоран Радовановиќ нагласи дека вакцината не обезбедува целосна заштита од инфекција, но ја намалува веројатноста за тешка форма на болеста и хоспитализација. Бидејќи за развивање имунитет се потребни приближно две до три недели, навремениот пристап до вакцинација останува важен пред очекуваниот сезонски пораст на случаите на грип.
